



ชาเลนจ์วอลเลย์บอล คือระบบที่เปิดโอกาสให้ทีมขอให้ผู้ตัดสินตรวจสอบจังหวะการแข่งขันผ่านภาพวิดีโอ เมื่อเห็นว่าคำตัดสินในสนามอาจไม่ถูกต้อง โดยระบบจะนำภาพจากมุมกล้องที่เกี่ยวข้องมาตรวจสอบเหตุการณ์อย่างละเอียด ก่อนนำผลที่ได้มาใช้ประกอบการยืนยันหรือเปลี่ยนแปลงคำตัดสินตาม กติกาวอลเลย์บอล ที่กำหนดไว้สำหรับการแข่งขัน
ชาเลนจ์วอลเลย์บอลช่วยให้ผู้ตัดสินตรวจสอบจังหวะที่อาจเกิดข้อผิดพลาดผ่านภาพวิดีโอ โดยตามกฎ FIVB Video Challenge System Regulations 2025 ทีมสามารถขอชาเลนจ์ได้เมื่อจบการเล่นแต่ละครั้ง และสามารถตรวจสอบเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นระหว่างแรลลี รวมถึงจังหวะเสิร์ฟได้ โดยแต่ละทีมมีสิทธิ์ขอชาเลนจ์สูงสุด 2 ครั้งต่อเซต (8 สิงหาคม 2025) [1]
หากผลตรวจสอบยืนยันว่าทีมชาเลนจ์ถูกต้อง จะยังคงสิทธิ์ชาเลนจ์ไว้ แต่หากไม่ถูกต้องจะเสียสิทธิ์ดังกล่าว ระบบนี้ครอบคลุมจังหวะสำคัญหลายรูปแบบ เช่น บอลลงในหรือนอกสนาม การสัมผัสบอลจากการบล็อก การสัมผัสเน็ต การแตะเสาอากาศ ฟุตฟอลต์ และบอลสัมผัสพื้น
โดย FIVB ระบุใน ปี 2026 ว่ามีการทดสอบขั้นตอนชาเลนจ์เพิ่มเติมในการแข่งขันระดับนานาชาติ เช่น การทำเครื่องหมายจังหวะระหว่างแรลลีก่อนตรวจสอบ และการเพิ่มการตรวจสอบการสัมผัสบอลในเกมรับหรือการรับเสิร์ฟ ซึ่งสะท้อนว่าระบบชาเลนจ์ยังได้รับการพัฒนาเพื่อช่วยให้การพิจารณาคำตัดสินมีข้อมูลจากภาพวิดีโอที่ชัดเจนขึ้น
ชาเลนจ์วอลเลย์บอลคือระบบที่เปิดโอกาสให้ทีมขอให้ผู้ตัดสินตรวจสอบจังหวะการแข่งขันผ่านภาพวิดีโอ เมื่อเห็นว่าคำตัดสินในสนามอาจไม่ถูกต้อง โดยระบบจะนำภาพจากมุมกล้องที่เกี่ยวข้องมาตรวจสอบเหตุการณ์อย่างละเอียด ก่อนนำผลที่ได้มาใช้ประกอบการยืนยันหรือเปลี่ยนแปลงคำตัดสิน
ระบบนี้มีบทบาทสำคัญในจังหวะที่เกิดขึ้นอย่างรวดเร็วและอาจมองเห็นได้ยาก เช่น บอลลงในหรือนอกสนาม การสัมผัสเน็ต หรือการสัมผัสบอลจากการบล็อก การใช้ภาพวิดีโอจึงช่วยให้การพิจารณาจังหวะเหล่านี้มีข้อมูลประกอบที่ชัดเจนขึ้น และช่วยให้การแข่งขันดำเนินไปตามคำตัดสินที่ผ่านการตรวจสอบ
นอกจากนี้ การใช้ระบบชาเลนจ์ยังช่วยเพิ่มความโปร่งใสในการแข่งขัน เพราะแต่ละทีมมีโอกาสขอให้ตรวจสอบจังหวะที่สงสัยตามเงื่อนไขที่กำหนด อย่างไรก็ตาม ระบบนี้ไม่ได้เปิดให้ตรวจสอบทุกเหตุการณ์โดยไม่มีข้อจำกัด ทีมจึงควรทำความเข้าใจประเภทจังหวะที่สามารถร้องขอได้ รวมถึงขั้นตอนการยื่นชาเลนจ์ของรายการนั้น ๆ เพื่อใช้สิทธิ์ได้อย่างเหมาะสมและไม่ทำให้เสียจังหวะการแข่งขัน
การใช้ชาเลนจ์ช่วยให้ผู้ตัดสินสามารถตรวจสอบเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในสนามผ่านภาพวิดีโอได้อย่างละเอียด โดยเฉพาะจังหวะที่มองเห็นได้ยากหรือเกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว ทำให้มีข้อมูลเพิ่มเติมสำหรับประกอบการพิจารณา และช่วยให้คำตัดสินในจังหวะสำคัญมีความชัดเจนมากขึ้น
นอกจากนี้ ระบบชาเลนจ์ยังช่วยให้ผู้เล่นและผู้ชมเข้าใจเหตุผลของคำตัดสินได้ง่ายขึ้น เพราะผลการตรวจสอบอ้างอิงจากภาพการแข่งขันจริง การนำเทคโนโลยีเข้ามาช่วยจึงมีส่วนทำให้การตัดสินเป็นระบบ และลดความคลาดเคลื่อนในจังหวะที่มีผลต่อการแข่งขัน (4 ตุลาคม 2025) [2]
สามารถขอตรวจสอบจังหวะสำคัญที่อยู่ภายใต้เงื่อนไขของระบบชาเลนจ์ เช่น บอลลงในหรือนอกสนาม การสัมผัสเน็ต การสัมผัสบอลจากการบล็อก ฟุตฟอลต์ และการแตะเสาอากาศ ซึ่งบางจังหวะเกี่ยวข้องกับ ฟาวล์วอลเลย์บอล ที่อาจส่งผลต่อการให้คะแนนหรือคำตัดสิน โดยรายละเอียดจังหวะที่ตรวจสอบได้อาจแตกต่างกันตามกติกาของการแข่งขันแต่ละรายการ
นอกจากประเภทของจังหวะที่ตรวจสอบได้แล้ว ทีมควรพิจารณาด้วยว่าภาพรีเพลย์สามารถแสดงเหตุการณ์นั้นได้ชัดเจนเพียงใด เช่น บอลสัมผัสเส้นสนามหรือผู้เล่นแตะตาข่ายในจังหวะเล่นบอล หากภาพไม่ชัดเจนหรือไม่อยู่ในขอบเขตที่ระบบรองรับ ผลตรวจสอบอาจไม่ทำให้คำตัดสินเดิมเปลี่ยนแปลง ดังนั้น ผู้ฝึกสอนและผู้เล่นจึงควรทำความเข้าใจเงื่อนไขการใช้ชาเลนจ์ของรายการแข่งขันก่อนลงสนาม เพื่อเลือกขอตรวจสอบได้อย่างเหมาะสม

การขอชาเลนจ์วอลเลย์บอลเริ่มจากทีมยื่นคำร้องให้ตรวจสอบจังหวะที่เกิดขึ้นในการแข่งขัน จากนั้นผู้ตัดสินชาเลนจ์จะตรวจสอบภาพวิดีโอจากมุมกล้องที่เกี่ยวข้อง เพื่อพิจารณาว่าคำตัดสินเดิมถูกต้องหรือไม่ โดยในระบบที่ใช้อ้างอิงตามกติกา FIVB แต่ละทีมมีสิทธิ์เริ่มต้น 2 ครั้งต่อเซต และหากชาเลนจ์สำเร็จจะไม่เสียสิทธิ์ครั้งนั้น ขณะที่ชาเลนจ์ไม่สำเร็จจะถูกหักสิทธิ์ไป 1 ครั้ง
ทั้งนี้รายละเอียดของระบบอาจแตกต่างกันตามรายการแข่งขันสำหรับการแข่งขันวอลเลย์บอลหญิงระดับมหาวิทยาลัยของสหรัฐฯ ระบบ Challenge Review System ในฤดูกาล 2026 กำหนดให้หัวหน้าโค้ชขอการตรวจสอบด้วยสัญลักษณ์มือรูปตัว C ก่อนเริ่มช่วงเวลานอก (16 กันยายน 2026) [3]
โดยแต่ละทีมเริ่มต้นด้วยชาเลนจ์ 2 ครั้ง และต้องมีหลักฐานจากวิดีโอที่ชัดเจนเพียงพอจึงจะเปลี่ยนคำตัดสินได้ หากภาพไม่สามารถยืนยันการเปลี่ยนแปลงคำตัดสิน ทีมจะเสียชาเลนจ์ตามกติกาของระบบดังกล่าว
ทีมที่ต้องการขอตรวจสอบคำตัดสินต้องยื่นชาเลนจ์ตามขั้นตอนของการแข่งขัน โดยผู้ฝึกสอนหรือผู้มีสิทธิ์ยื่นคำร้องต้องแจ้งต่อผู้ตัดสินภายในช่วงเวลาที่กำหนด จากนั้นจึงเข้าสู่กระบวนการตรวจสอบภาพวิดีโอในจังหวะที่ทีมร้องขอ เพื่อพิจารณาว่าคำตัดสินเดิมควรได้รับการยืนยันหรือเปลี่ยนแปลง
ขั้นตอนดังกล่าวช่วยให้การขอตรวจสอบเป็นระบบและไม่รบกวนการแข่งขันเกินความจำเป็น โดยทีมควรระบุจังหวะที่ต้องการตรวจสอบให้ชัดเจน และรอผลจากผู้ตัดสินชาเลนจ์ก่อนเริ่มการเล่นครั้งต่อไป ทั้งนี้ การใช้สิทธิ์ชาเลนจ์ต้องเป็นไปตามกติกาของรายการแข่งขันนั้น ๆ รวมถึงเงื่อนไขด้านเวลาและจำนวนครั้งที่สามารถยื่นขอตรวจสอบได้ เพื่อให้ทุกทีมได้รับการปฏิบัติอย่างเท่าเทียมกัน
ภาพรีเพลย์ช่วยให้ผู้ตัดสินตรวจสอบจังหวะการแข่งขันที่เกิดขึ้นอย่างรวดเร็วและมองเห็นได้ยาก เช่น บอลลงในหรือนอกสนาม การสัมผัสเน็ต หรือการสัมผัสบอลจากการบล็อก โดยเฉพาะจังหวะ บล็อกวอลเลย์บอล ที่อาจต้องตรวจสอบว่ามีการสัมผัสบอลหรือเกิดการสัมผัสเน็ตหรือไม่ ซึ่งสามารถย้อนดูภาพจากมุมกล้องที่เกี่ยวข้องเพื่อประกอบการพิจารณาและยืนยันคำตัดสินให้ชัดเจนมากขึ้น
หากผลการตรวจสอบจากภาพรีเพลย์พบว่าคำตัดสินเดิมถูกต้อง คำตัดสินจะยังคงเดิม แต่หากพบว่าคำตัดสินไม่ถูกต้อง ผู้ตัดสินจะเปลี่ยนคำตัดสินให้เป็นไปตามผลการตรวจสอบ เพื่อให้การแข่งขันดำเนินต่อจากจังหวะที่ได้รับการยืนยันอย่างชัดเจน
นอกจากนี้ ผลชาเลนจ์ยังส่งผลต่อการวางแผนของทีมในช่วงที่เหลือของเซต เพราะการเปลี่ยนคำตัดสินอาจทำให้คะแนนหรือสิทธิ์ในการเล่นเปลี่ยนไป ทีมจึงควรพิจารณาใช้ชาเลนจ์เมื่อมีเหตุผลชัดเจนว่าจังหวะดังกล่าวอาจเกิดความผิดพลาด เช่น บอลสัมผัสพื้นหรือมีการสัมผัสตาข่าย การตรวจสอบด้วยภาพรีเพลย์ช่วยให้การตัดสินมีความแม่นยำมากขึ้น และลดข้อโต้แย้งระหว่างผู้เล่นกับผู้ตัดสินได้
การชาเลนจ์มีประโยชน์ต่อการแข่งขันวอลเลย์บอล เพราะช่วยให้ผู้ตัดสินสามารถตรวจสอบจังหวะที่มีข้อสงสัยผ่านภาพรีเพลย์ และนำข้อมูลที่ได้มาประกอบการพิจารณาคำตัดสิน โดยเฉพาะจังหวะที่เกิดขึ้นอย่างรวดเร็วหรือมองเห็นได้ยาก ซึ่งมีประโยชน์ต่อการแข่งขันในหลายด้าน ดังนี้
ชาเลนจ์วอลเลย์บอลเป็นระบบที่นำเทคโนโลยีเข้ามาช่วยตรวจสอบจังหวะสำคัญผ่านภาพรีเพลย์ เพื่อให้ผู้ตัดสินมีข้อมูลประกอบการพิจารณาคำตัดสินที่ชัดเจนมากขึ้น โดยช่วยลดความคลาดเคลื่อนในจังหวะที่เกิดขึ้นอย่างรวดเร็ว และทำให้ผู้ชมเข้าใจเหตุผลของคำตัดสินระหว่างการแข่งขันได้ง่ายขึ้น
ชาเลนจ์วอลเลย์บอลเป็นเครื่องมือที่นำเทคโนโลยีเข้ามาช่วยตรวจสอบจังหวะสำคัญในการแข่งขัน ทำให้ผู้ตัดสินสามารถทบทวนเหตุการณ์ผ่านภาพรีเพลย์และพิจารณาคำตัดสินได้อย่างละเอียดมากขึ้น แล้วคุณคิดว่าการใช้ชาเลนจ์มีส่วนช่วยทำให้การแข่งขันวอลเลย์บอลมีความโปร่งใสมากขึ้นอย่างไร?

