รวมเรื่องที่ควรรู้ บล็อกวอลเลย์บอล คืออะไร?

Zindy
29 ก.ย. 26
15:08
12 views

บล็อกวอลเลย์บอล คือทักษะการป้องกันบริเวณหน้าเน็ตที่ผู้เล่นใช้มือและแขนขวางการโจมตีของฝ่ายตรงข้าม โดยอาศัยจังหวะและตำแหน่งที่เหมาะสมเพื่อสกัดหรือลดประสิทธิภาพของลูกตบก่อนเข้าสู่แดนของทีมตนเอง และช่วยสร้างโอกาสให้ทีมควบคุมเกมได้มากขึ้น

รู้จักความสำคัญของบล็อกวอลเลย์บอล
รูปแบบและเทคนิคการบล็อกวอลเลย์บอล
การฝึกบล็อกให้รับมือเกมรุกได้ดีขึ้น

บล็อกวอลเลย์บอลมีความสำคัญอย่างไร?

บล็อกวอลเลย์บอลมีความสำคัญในฐานะแนวป้องกันด่านแรกของทีม โดย FIVB ระบุว่าจุดประสงค์ของการบล็อกคือหยุดลูกตบไม่ให้ข้ามเน็ต หรือบังคับทิศทางลูกให้เข้าทางผู้เล่นเกมรับ ทั้งนี้ผู้เล่นแดนหน้าทั้ง 3 คนสามารถมีส่วนร่วมในการบล็อกได้ จึงทำให้การบล็อกเป็นส่วนสำคัญของการวางระบบเกมรับและการรับมือกับเกมรุกของคู่แข่ง

บล็อกวอลเลย์บอลมีความสำคัญต่อเกมรับ เพราะช่วยลดพื้นที่ที่ฝ่ายตรงข้ามสามารถโจมตีและเปิดโอกาสให้ผู้เล่นแดนหลังเตรียมรับบอลได้ง่ายขึ้น โดยงานวิจัยที่ศึกษาผู้เล่นตำแหน่ง Middle Blocker หญิงพบว่า การบล็อกคิดเป็นประมาณ 54.2% ของการกระทำทางเทคนิคและแท็กติกที่บันทึกในการแข่งขัน (13 มิถุนายน 2023) [1]

ข้อมูลดังกล่าวสะท้อนให้เห็นว่าการบล็อกเป็นทักษะที่มีบทบาทสำคัญต่อการเล่นของผู้เล่นตำแหน่งนี้ นอกจากการป้องกันแล้ว บล็อกยังสามารถสร้างคะแนนให้ทีมได้โดยตรงเมื่อสามารถสกัดบอลให้ตกในแดนของคู่แข่ง ผู้เล่นจึงต้องอาศัยทั้งการอ่านจังหวะของผู้ตบ การยืนตำแหน่ง และการประสานงานกับเพื่อนร่วมทีม เพื่อให้การบล็อกมีประสิทธิภาพและเหมาะกับสถานการณ์ในการแข่งขัน

การบล็อกช่วยป้องกันการโจมตีอย่างไร?

การบล็อกช่วยป้องกันการโจมตีโดยผู้เล่นแดนหน้าจะกระโดดขึ้นบริเวณหน้าเน็ตเพื่อใช้มือและแขนขวางแนวทางของลูกตบ ทำให้ลูกบอลถูกสกัดไว้หรือเปลี่ยนทิศทางก่อนเข้าสู่แดนของทีม นอกจากนี้ การบล็อกยังช่วยลดพื้นที่ที่ฝ่ายตรงข้ามสามารถโจมตีได้ และเปิดโอกาสให้ผู้เล่นแดนหลังเตรียมรับบอลได้ง่ายขึ้น

ซึ่งการทำความเข้าใจเกี่ยวกับ วิธีเซตบอล ยังช่วยให้ผู้เล่นอ่านทิศทางการโจมตีและเตรียมจังหวะบล็อกได้เหมาะสมยิ่งขึ้น การบล็อกที่มีประสิทธิภาพจึงไม่ได้ขึ้นอยู่กับความสูงในการกระโดดเพียงอย่างเดียว แต่ยังต้องอาศัยการอ่านทิศทางการโจมตี การจับจังหวะ และการวางตำแหน่งมือให้เหมาะสม เพื่อเพิ่มโอกาสในการหยุดหรือลดความรุนแรงของลูกตบจากฝ่ายตรงข้าม

การบล็อกช่วยสร้างโอกาสทำคะแนน

การบล็อกไม่ได้มีหน้าที่เพียงหยุดการโจมตีของฝ่ายตรงข้าม แต่ยังสามารถสร้างคะแนนให้ทีมได้โดยตรง หากผู้เล่นบล็อกลูกตบแล้วบอลตกในแดนของคู่แข่ง นอกจากนี้ การบล็อกยังอาจทำให้บอลเด้งกลับหรือเปลี่ยนทิศทาง จนเพื่อนร่วมทีมสามารถรับบอลและสร้างเกมรุกต่อได้

การบล็อกที่ดีจึงช่วยเพิ่มความกดดันให้ฝ่ายตรงข้าม โดยเฉพาะเมื่อผู้เล่นสามารถอ่านจังหวะการตบและปิดพื้นที่สำคัญบริเวณหน้าเน็ตได้ ทำให้คู่แข่งมีทางเลือกในการโจมตีน้อยลงและเพิ่มโอกาสที่ทีมจะเปลี่ยนสถานการณ์เป็นการทำคะแนนได้

การบล็อกวอลเลย์บอลมีกี่แบบ?

การบล็อกวอลเลย์บอลสามารถแบ่งตามจำนวนผู้เล่นที่เข้าร่วมการบล็อกได้เป็น 3 แบบหลัก ได้แก่ บล็อกเดี่ยว บล็อกคู่ และบล็อกสามคน โดยแต่ละแบบมีรูปแบบการใช้งานแตกต่างกันตามสถานการณ์และลักษณะการโจมตีของฝ่ายตรงข้าม ดังนี้

บล็อกเดี่ยว: ใช้ผู้เล่นหน้าเน็ตเพียง 1 คนในการสกัดการโจมตี เหมาะกับจังหวะที่ต้องรับมือกับผู้เล่นฝ่ายตรงข้ามอย่างรวดเร็ว หรือเมื่อไม่สามารถเคลื่อนที่ไปช่วยบล็อกได้ทัน
บล็อกคู่: ใช้ผู้เล่น 2 คนร่วมกันปิดพื้นที่บริเวณหน้าเน็ต ช่วยเพิ่มพื้นที่ในการสกัดลูกตบและลดช่องว่างที่ฝ่ายตรงข้ามสามารถโจมตีผ่านบล็อกได้
บล็อกสามคน: ใช้ผู้เล่นหน้าเน็ตทั้ง 3 คนร่วมกันบล็อก เพื่อปิดพื้นที่การโจมตีให้มากขึ้น เหมาะกับจังหวะที่คาดว่าฝ่ายตรงข้ามจะโจมตีด้วยลูกตบที่มีความอันตรายหรือจำเป็นต้องเน้นการป้องกันเป็นพิเศษ

บล็อกเดี่ยวเหมาะกับสถานการณ์ใด?

บล็อกเดี่ยวเหมาะกับสถานการณ์ที่ผู้เล่นหน้าเน็ตต้องรับมือกับการโจมตีอย่างรวดเร็ว หรือมีเวลาและพื้นที่ไม่เพียงพอสำหรับการเคลื่อนที่ไปช่วยบล็อกจากเพื่อนร่วมทีม ผู้เล่นจะต้องอ่านทิศทางการโจมตีและเลือกตำแหน่งกระโดดให้เหมาะสม เพื่อปิดพื้นที่สำคัญและลดโอกาสที่ลูกตบจะผ่านเข้ามาในแดนของทีม

นอกจากนี้ บล็อกเดี่ยวยังใช้ได้เมื่อฝ่ายตรงข้ามโจมตีจากจังหวะที่คาดเดาได้หรือบอลถูกส่งมาในตำแหน่งที่ทำให้ผู้เล่นสามารถเข้าประกบได้ทัน การบล็อกลักษณะนี้จึงเน้นความรวดเร็ว การตัดสินใจ และการวางมือให้สัมพันธ์กับทิศทางของลูกบอลมากกว่าการใช้จำนวนผู้เล่นเข้าสกัดหลายคน

บล็อกคู่และบล็อกสามคนทำงานอย่างไร?

บล็อกคู่คือการที่ผู้เล่นแดนหน้า 2 คน เคลื่อนที่เข้าหากันเพื่อยืนปิดพื้นที่หน้าเน็ตและใช้มือร่วมกันสกัดการโจมตีของฝ่ายตรงข้าม ช่วยลดช่องว่างที่ลูกตบสามารถผ่านได้ และทำให้ผู้เล่นเกมรับด้านหลังมีพื้นที่สำหรับเตรียมรับบอลมากขึ้น

ส่วนบล็อกสามคนคือการที่ผู้เล่นแดนหน้า 3 คน ร่วมกันปิดพื้นที่บริเวณหน้าเน็ต เหมาะกับจังหวะที่ฝ่ายตรงข้ามมีโอกาสโจมตีจากตำแหน่งที่อันตราย การประสานตำแหน่งของทั้งสามคนจะช่วยเพิ่มพื้นที่การป้องกันและจำกัดทางเลือกในการโจมตีของคู่แข่งได้มากขึ้น

เทคนิคบล็อกวอลเลย์บอลที่ควรรู้

การบล็อกวอลเลย์บอลควรเริ่มจากการเตรียมท่าทางให้พร้อม ผู้เล่นควรยืนหันหน้าเข้าหาเน็ต แยกเท้าประมาณช่วงไหล่ งอเข่าเล็กน้อย และยกแขนขึ้นในระดับที่พร้อมกระโดด โดยควรวางฝ่ามือหันเข้าหาเน็ตและเว้นระยะจากเน็ตพอสมควร เพื่อให้สามารถเคลื่อนไหวและกระโดดขึ้นบล็อกได้โดยไม่สัมผัสตาข่าย

จังหวะและการอ่านเกมเป็นอีกส่วนสำคัญ ผู้เล่นควรสังเกตตั้งแต่การส่งบอลไปยังตัวเซต ตำแหน่งการเซต ไปจนถึงท่าทางของผู้ตบ เพื่อคาดการณ์ทิศทางการโจมตี จากนั้นเลือกการเคลื่อนเท้าให้เหมาะกับระยะ โดยใช้การก้าวข้างเมื่ออยู่ใกล้จุดที่จะบล็อก และใช้การก้าวไขว้เมื่อต้องเคลื่อนที่ครอบคลุมพื้นที่มากขึ้น ก่อนกระโดดขึ้นตรงให้สัมพันธ์กับจังหวะที่ผู้ตบสัมผัสบอล

ขณะบล็อกควรวางมือทั้งสองข้างให้ใกล้กัน กางนิ้วออกอย่างเป็นธรรมชาติ รักษาข้อมือให้มั่นคง และเอียงแขนเข้าหาแดนของฝ่ายตรงข้ามเพื่อเพิ่มโอกาสสกัดบอล การพัฒนาทักษะควรฝึกทั้งการกระโดด การเคลื่อนเท้า และท่ามือกับแขน โดยฝึกจากสถานการณ์ที่มีการเปลี่ยนทิศทางของลูก เพื่อให้สามารถปรับตัวกับรูปแบบการโจมตีที่แตกต่างกันได้ดีขึ้น

การยืนตำแหน่งและจับจังหวะมีความสำคัญ

การยืนตำแหน่งที่เหมาะสมช่วยให้ผู้เล่นสามารถเข้าถึงจุดบล็อกได้ทันเวลา โดยควรสังเกต ตำแหน่งวอลเลย์บอล ของตัวเซตและผู้ตบฝ่ายตรงข้ามเพื่อประเมินทิศทางการโจมตี จากนั้นจึงเลือกเคลื่อนที่ให้สัมพันธ์กับจุดที่จะบล็อกและรักษาระยะห่างจากเน็ตให้เหมาะสม นอกจากตำแหน่งแล้ว จังหวะการกระโดดก็มีผลต่อประสิทธิภาพของการบล็อก

โดยจะยกตัวอย่างงานวิจัยในปี 2023 ได้มีการศึกษาผู้เล่นวอลเลย์บอลระดับสูงจำนวน 63 คน แบ่งเป็นผู้ชาย 39 คนและผู้หญิง 24 คน พบว่าความสามารถในการกระโดดมีความเกี่ยวข้องกับประสิทธิภาพในการเล่นบล็อก อย่างไรก็ตาม การบล็อกไม่ได้ขึ้นอยู่กับความสูงในการกระโดดเพียงอย่างเดียว แต่ยังต้องอาศัยเทคนิค การจับจังหวะ และการยืนตำแหน่งที่เหมาะสมร่วมด้วย (1 มิถุนายน 2023) [2]

วิธีใช้มือและแขนให้บล็อกบอลได้มีประสิทธิภาพ

การใช้มือและแขนในการบล็อกควรวางมือทั้งสองข้างให้มั่นคงและกางนิ้วออก เพื่อเพิ่มพื้นที่ในการสกัดลูกบอล ขณะกระโดดควรยกแขนขึ้นเหนือระดับเน็ตและพยายามเหยียดมือเข้าหาแดนของฝ่ายตรงข้ามเล็กน้อย เพื่อช่วยปิดช่องทางการโจมตีและลดโอกาสที่บอลจะผ่านบล็อก และถือว่าเป็นการฝึกเพื่อพัฒนาความสามารถในการบล็อกสามารถใช้รูปแบบการฝึกแรงระเบิดร่วมด้วย

โดยมีงานวิจัยในนักกีฬาวอลเลย์บอลชายระดับมหาวิทยาลัย Division I พบว่า หลังการฝึกพลัยโอเมตริกเป็นเวลา 6 สัปดาห์ ความคล่องตัวในการบล็อกเพิ่มขึ้น 6.26% และความสูงในการกระโดดแนวดิ่งสูงสุดเพิ่มขึ้น 3.33% เมื่อเปรียบเทียบกับกลุ่มควบคุม ซึ่งข้อมูลดังกล่าวจึงสามารถนำมาใช้สนับสนุนแนวคิดว่าการฝึกอย่างเป็นระบบมีส่วนช่วยพัฒนาความสามารถที่เกี่ยวข้องกับการบล็อกได้ (30 มิถุนายน 2020) [3]

ดังนั้นผู้เล่นควรรักษาข้อมือและแขนให้อยู่ในท่าที่ควบคุมได้ ไม่เกร็งจนเกินไป พร้อมปรับองศามือให้สัมพันธ์กับทิศทางของลูกตบ และควรระวังการสัมผัสตาข่ายหรือการเคลื่อนไหวที่อาจเข้าข่าย ฟาวล์วอลเลย์บอล ขณะบล็อก การวางมือที่เหมาะสมจะช่วยควบคุมทิศทางบอลหลังการปะทะและเพิ่มโอกาสในการสกัดการโจมตีได้อย่างมีประสิทธิภาพ

สรุป บล็อกวอลเลย์บอลช่วยเพิ่มประสิทธิภาพเกมรับ

จึงสรุปได้ว่า บล็อกวอลเลย์บอลเป็นทักษะสำคัญที่ช่วยสกัดการโจมตีและลดพื้นที่ในการทำคะแนนของฝ่ายตรงข้าม โดยผู้เล่นควรฝึกการอ่านเกม การยืนตำแหน่ง จังหวะกระโดด และการวางมือให้สัมพันธ์กัน เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการป้องกันและช่วยให้ทีมเปลี่ยนจากเกมรับไปสู่การรุกได้อย่างมีประสิทธิภาพ

คำถามที่หลายคนชอบสงสัยเกี่ยวกับบล็อกวอลเลย์บอล

คำถาม: บล็อกวอลเลย์บอลคืออะไร?
คำตอบ: บล็อกวอลเลย์บอลคือการที่ผู้เล่นบริเวณหน้าเน็ตกระโดดใช้มือและแขนขึ้นไปขวางการโจมตีของฝ่ายตรงข้าม เพื่อสกัดหรือลดประสิทธิภาพของลูกตบ
คำถาม: บล็อกวอลเลย์บอลมีกี่แบบ?
คำตอบ: โดยทั่วไปแบ่งตามจำนวนผู้เล่นที่ร่วมบล็อกได้เป็นบล็อกเดี่ยว บล็อกคู่ และบล็อกสามคน ซึ่งแต่ละรูปแบบเหมาะกับสถานการณ์และรูปแบบการโจมตีที่แตกต่างกัน
คำถาม: การบล็อกวอลเลย์บอลต้องกระโดดสูงอย่างเดียวหรือไม่?
คำตอบ: ไม่ใช่ เพราะนอกจากความสูงในการกระโดดแล้ว จังหวะการกระโดด ตำแหน่งมือ การอ่านเกม และการยืนตำแหน่งหน้าเน็ตก็มีส่วนสำคัญต่อประสิทธิภาพของการบล็อก
คำถาม: ใครสามารถบล็อกในวอลเลย์บอลได้บ้าง?
คำตอบ: ผู้เล่นแดนหน้าสามารถเข้าร่วมการบล็อกได้ ส่วนผู้เล่นแดนหลังมีข้อจำกัดตามกติกาและไม่สามารถทำการบล็อกที่สมบูรณ์เหนือระดับเน็ตได้

ทิ้งท้าย บล็อกวอลเลย์บอลไม่ได้มีไว้แค่หยุดลูกตบ

บล็อกวอลเลย์บอลไม่ได้มีหน้าที่เพียงสกัดลูกตบเท่านั้น แต่ยังช่วยสร้างความกดดันให้ฝ่ายตรงข้ามและทำให้ทีมควบคุมพื้นที่บริเวณหน้าเน็ตได้ดีขึ้น การฝึกบล็อกอย่างสม่ำเสมอจึงช่วยให้ผู้เล่นเข้าใจจังหวะของเกมและสามารถรับมือกับรูปแบบการโจมตีที่หลากหลายได้อย่างเหมาะสม